Het bestemmingsplan van de gemeente waar het vakantiepark ligt, is bepalend voor de vraag of uitbreiding is toegestaan. Dit plan legt vast welke functies en bebouwing op een perceel zijn toegestaan, inclusief het aantal recreatiewoningen, de maximale oppervlakte en de bouwhoogte. Vanaf 2024 vervangen omgevingsplannen stapsgewijs de klassieke bestemmingsplannen, maar de kern blijft hetzelfde: de gemeente bepaalt de spelregels. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over bestemmingsplannen, vergunningen en funderingskeuzes bij de uitbreiding van vakantieparken.
Wat bepaalt of uitbreiding van een vakantiepark is toegestaan?
Of uitbreiding van een vakantiepark is toegestaan, hangt primair af van het geldende bestemmingsplan of omgevingsplan van de gemeente. Daarin staat welke bestemming het perceel heeft, hoeveel bebouwing is toegestaan en welke functies zijn toegelaten. Zonder passende bestemming is uitbreiding met nieuwe vakantiewoningen in de meeste gevallen niet zomaar mogelijk.
Naast het bestemmingsplan spelen ook provinciale verordeningen een rol. Sommige provincies stellen aanvullende regels aan recreatieterreinen, bijvoorbeeld om verrommeling van het landschap te voorkomen of om permanente bewoning van vakantiewoningen tegen te gaan. Ook de ligging van het park in een beschermd natuur- of waterwingebied kan beperkingen opleggen die verder gaan dan het gemeentelijke plan.
Concreet zijn dit de factoren die bepalen of uitbreiding haalbaar is:
- De bestemming van het perceel (recreatie, verblijfsrecreatie, gemengd)
- Het maximale aantal toegestane recreatieve eenheden
- De maximale bebouwingsoppervlakte en bouwhoogte
- Provinciale regels en instructies aan gemeenten
- Ligging in beschermde gebieden zoals Natura 2000 of grondwaterbeschermingszones
Hoe lees je een bestemmingsplan voor een recreatiepark?
Een bestemmingsplan lees je door drie onderdelen te combineren: de verbeelding (de plankaart), de planregels en de toelichting. De verbeelding toont welke bestemming een perceel heeft. De planregels geven de juridisch bindende voorwaarden per bestemming. De toelichting legt de achtergrond en motivatie van de keuzes uit, maar is zelf niet bindend.
Voor vakantieparken zoek je op de verbeelding naar aanduidingen als “recreatie”, “verblijfsrecreatie” of “recreatiewoning”. Vervolgens lees je in de planregels wat binnen die bestemming concreet is toegestaan. Let daarbij op:
- Het maximale aantal recreatieve eenheden of standplaatsen
- De maximale goot- en bouwhoogte van gebouwen
- Het maximale bebouwingspercentage van het perceel
- Specifieke aanduidingen zoals “bouwvlak” of “maximale oppervlakte per woning”
- Afwijkings- of wijzigingsbevoegdheden die de gemeente heeft opgenomen
Bestemmingsplannen zijn gratis in te zien via ruimtelijkeplannen.nl. Typ het adres of de kadastrale aanduiding in en bekijk de geldende regels. Bij twijfel over de interpretatie van planregels is het verstandig om vooraf een conceptoverleg met de gemeente aan te vragen.
Wat is het verschil tussen een bestemmingsplan en een omgevingsplan?
Het bestemmingsplan is het klassieke ruimtelijke instrument dat gemeenten gebruikten onder de Wet ruimtelijke ordening. Het omgevingsplan is de opvolger onder de Omgevingswet, die op 1 januari 2024 in werking trad. Het omgevingsplan bundelt niet alleen ruimtelijke regels, maar ook milieu-, geluids- en andere leefomgevingsregels in één gemeentelijk plan.
In de praktijk geldt voor veel gemeenten nog een overgangsperiode. Bestaande bestemmingsplannen worden automatisch onderdeel van het tijdelijke omgevingsplan en blijven van kracht totdat de gemeente een nieuw omgevingsplan heeft vastgesteld. Gemeenten hebben tot 2032 de tijd om hun omgevingsplan volledig op orde te brengen.
Voor parkmanagers en eigenaren van vakantieparken betekent dit het volgende:
- In veel gemeenten gelden de oude bestemmingsplanregels nog steeds
- Het omgevingsplan kan meer flexibiliteit bieden via zogeheten “open normen”
- Vergunningaanvragen verlopen via het Omgevingsloket in plaats van het oude portaal
- De term “omgevingsvergunning” vervangt de vroegere bouwvergunning volledig
Wanneer is een omgevingsvergunning nodig voor nieuwe recreatiewoningen?
Een omgevingsvergunning is nodig voor nieuwe recreatiewoningen zodra de bouw vergunningplichtig is. Dit is bijna altijd het geval bij permanente of semipermanente constructies op een vakantiepark. Alleen voor zeer kleine, verplaatsbare bouwwerken geldt soms een uitzondering op de vergunningplicht, maar ook dat hangt af van de lokale regels.
De vergunningplicht geldt in elk geval wanneer:
- Er een nieuw bouwwerk wordt opgericht dat niet vergunningvrij is onder het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl)
- Het gebruik van een perceel wijzigt (bijvoorbeeld van agrarisch naar recreatief)
- De bouw afwijkt van het geldende bestemmingsplan of omgevingsplan
- Er werkzaamheden plaatsvinden in een beschermd stads- of dorpsgezicht of Natura 2000-gebied
Bij twijfel geldt de vuistregel: vraag altijd vooraf bij de gemeente na of een activiteit vergunningplichtig is. Gemeenten bieden hiervoor een vooroverleg of principeverzoek aan. Dat voorkomt kostbare vertragingen later in het project.
Wat als het bestemmingsplan uitbreiding niet toestaat?
Als het bestemmingsplan uitbreiding van een vakantiepark niet toestaat, zijn er meerdere juridische routes om toch toestemming te krijgen. De meest gebruikte zijn een bestemmingsplanwijziging, een omgevingsvergunning voor afwijking van het plan of een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) onder de Omgevingswet.
Bestemmingsplanwijziging aanvragen
Bij een bestemmingsplanwijziging vraagt de eigenaar de gemeente om het plan formeel aan te passen. Dit is een langdurig traject dat doorgaans minimaal een jaar in beslag neemt en een uitgebreide ruimtelijke onderbouwing vereist. De gemeente weegt daarbij alle belangen af en legt het ontwerpplan ter inzage voor inspraak.
Afwijking of BOPA aanvragen
Een snellere route is een vergunning voor afwijking van het bestemmingsplan of, onder de Omgevingswet, een BOPA. Hiermee kan de gemeente voor een specifiek project toestemming verlenen zonder het hele plan te herzien. Dit werkt goed voor kleinschalige uitbreidingen die passen binnen provinciaal beleid. De gemeente heeft hierbij beoordelingsruimte en kan aanvullende voorwaarden stellen.
Welke funderingskeuze past bij de regels van het bestemmingsplan?
De funderingskeuze voor nieuwe vakantiewoningen moet aansluiten bij de juridische status van de bebouwing zoals het bestemmingsplan die definieert. Gaat het om tijdelijke of verplaatsbare constructies, dan biedt een schroeffundering vaak de meeste flexibiliteit. Gaat het om permanente bebouwing, dan gelden strengere constructieve eisen, maar kan een schroeffundering nog steeds een geschikte oplossing zijn.
Bestemmingsplannen maken soms onderscheid tussen permanente bouwwerken en tijdelijke of seizoensgebonden constructies. Voor tijdelijke vakantiewoningen of chalets die na verloop van tijd verplaatst of verwijderd moeten worden, is een fundering die volledig demontabel is een logische keuze. Dit sluit ook aan bij de trend dat gemeenten steeds vaker voorwaarden stellen aan de reversibiliteit van bebouwing op recreatieterreinen.
Hoe PNL helpt bij de fundering van vakantiewoningen
Als eigenaar of ontwikkelaar van een vakantiepark wil je snel kunnen bouwen zonder onnodige grondverstoring en met oog voor de regels die het bestemmingsplan stelt. Precies daar maken wij het verschil met onze circulaire schroeffunderingen.
Wat wij bieden voor vakantieparken:
- Snelle installatie zonder graafwerkzaamheden of beton, waardoor de overlast voor gasten minimaal is
- Volledig demonteerbare funderingen die passen bij tijdelijke of seizoensgebonden constructies zoals het bestemmingsplan die soms vereist
- Herbruikbare systemen die bijdragen aan een circulaire aanpak en aansluiten bij moderne duurzaamheidseisen
- Minimale grondverstoring, wat voordelig is in beschermde gebieden of op locaties met specifieke omgevingsregels
- Flexibiliteit bij herontwikkeling: schroeffunderingen zijn eenvoudig te verwijderen als het park een andere indeling krijgt
Wil je weten welke funderingsoplossing past bij jouw uitbreidingsplannen en de regels van jouw bestemmingsplan? Bekijk ons aanbod van schroeffunderingen voor recreatiewoningen of neem contact met ons op voor een vrijblijvend adviesgesprek.
